10 ଜଣେ ୭୩ ବର୍ଷୀୟ ବୃଦ୍ଧ ଅସମ୍ଭବକୁ ସମ୍ଭବ କରି ଦେଖାଇଛନ୍ତି, ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି! ରାଜିବ ଦୀକ୍ଷିତ ଜି / ଏପ୍ରିଲ ୧୪, ୨୦୧୬ ଛତିଶଗଡର ରାଜଧାନୀ ରାୟପୁରରୁ ୪୫ କିଲୋମିଟର ଦୂର ମହାସମୁନ୍ଦରେ, ୭୩ ବର୍ଷୀୟ ଭାଗୀରଥି ବିସାଇଙ୍କ ପାଖରେ ଚାଷ କରିବା ପାଇଁ ଜମି ନଥିଲା, ତେଣୁ ସେ ତାଙ୍କ ଘରର ଛାତ ଉପରେ ଧାନ ଚାଷ କରିଥିଲେ, ଛାତକୁ କ୍ଷେତରେ ପରିଣତ କରିଥିଲେ। ଭାଗୀରଥ ଦୁବରାଜ ଧାନ ଏବଂ ପନିପରିବା ଚାଷ କରନ୍ତି। ସେ ଗାଣ୍ଡୁ ଗଛରେ ଟମାଟୋ, ବାଇଗଣ ଏବଂ ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ଲଙ୍କା ଚାଷ କରନ୍ତି। ଏହା ଏକକ ଅମଳ। ସେ ଏହି ପରୀକ୍ଷଣକୁ ବଡ଼ ସ୍ତରରେ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ, ସେ କମ୍ ଖର୍ଚ୍ଚରେ ୧୪ ଇଞ୍ଚରୁ ଅଧିକ ଧାନ କାଣ୍ଡର ଅମଳ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ କାମ କରୁଛନ୍ତି। ସେ ଚାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟତ୍ର ଲଗାନ୍ତି। ସେ ଫୁଲ ଗଛ ସହିତ ଟମାଟୋ ଚାଷ କରନ୍ତି। ବୃଦ୍ଧ ଚାଷୀଙ୍କ ଆଗ୍ରହ ଦେଖି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି >> ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ଏଫସିଆଇରୁ ଅବସର ନେବା ପରେ, ସେ ୧୦୦ ବର୍ଗଫୁଟ ଜମିରେ ଧାନ ବୁଣିଥିଲେ, ଏବଂ ପରୀକ୍ଷଣ ସଫଳ ହୋଇଥିଲା। ତା’ପରେ ସେ ଘରଟିକୁ ଦୁଇ ମହଲା କରିଥିଲେ। ସେ ୩,୦୦୦ ବର୍ଗଫୁଟ ଛାତ ଉପରେ ଛଅ ଇଞ୍ଚ ମାଟି ସ୍ତର ବିଛାଇଥିଲେ। ବର୍ତ୍ତମାନ, ସେ ଏହି ସମାନ ୩,୦୦୦ ବର୍ଗଫୁଟ ଛାତ ଉପରେ ଚାଷ କରନ୍ତି। ସେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଦୁଇ କ୍ୱିଣ୍ଟାଲ ଧାନ ଅମଳ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଆଗ୍ରହ ଦେଖି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି। ଛାତକୁ ଭାଙ୍ଗିବାରୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଏହାକୁ ଏହିପରି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ... ସେ ବାଲି ଏବଂ ସିମେଣ୍ଟରେ ଛାତ ଘୋଡାଇ ଦେଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଲୁହା ରଡ୍ ସହିତ ବାଉଁଶ କାଠି ମଧ୍ୟ ଲଗାଇଥିଲେ। ସେ ଯୁକ୍ତି କରନ୍ତି ଯେ ବାଉଁଶ ସହଜରେ ପଚିଯାଏ ନାହିଁ। ବାଉଁଶ ସହିତ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଓଦା ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ହୋଇଥିଲା। ସେ ଛାତ ଉପରେ ଛଅ ଇଞ୍ଚ ମାଟି ସ୍ତର ବିଛାଇଥିଲେ। ମାଟି ସାଧାରଣ। ଏଥିପାଇଁ ସେ କୌଣସି ତାଲିମ ପାଇ ନଥିଲେ, କିମ୍ବା ସେ ଜଣେ ପାରମ୍ପରିକ ଚାଷୀ ନୁହଁନ୍ତି। ପରିବାରର ଆବଶ୍ୟକତା ଛାତରୁ ପୂରଣ ହୁଏ ପରିବାରରେ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଗୋଟିଏ ପୁଅ ଅଛନ୍ତି। ସେ କୁହନ୍ତି ଯେ ଛାତ ଉପରେ ସେ ଯେଉଁ ଫସଲ ଚାଷ କରନ୍ତି ତାହା ତାଙ୍କ ପରିବାର ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ। ଚୀନରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଚାଷ କରାଯାଏ ଚୀନରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଉପାୟରେ ଛାତ ଉପରେ ଚାଷ କରାଯାଉଛି। ଝେଜିୟାଙ୍ଗ ପ୍ରଦେଶର ଶାଓକ୍ସିଂ ସିଟିର ପେଙ୍ଗ କୁଇଜେନ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଘରର ଛାତ ଉପରେ ଚାଷ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଘର ଚାରି ମହଲା ଉଚ୍ଚ ଏବଂ ଛାତ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ 120 ବର୍ଗ ମିଟର।
ଜଣେ ୭୩ ବର୍ଷୀୟ ବୃଦ୍ଧ ଅସମ୍ଭବକୁ ସମ୍ଭବ କରି ଦେଖାଇଛନ୍ତି, ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି!
ରାଜିବ ଦୀକ୍ଷିତ ଜି / ଏପ୍ରିଲ ୧୪, ୨୦୧୬
ଛତିଶଗଡର ରାଜଧାନୀ ରାୟପୁରରୁ ୪୫ କିଲୋମିଟର ଦୂର ମହାସମୁନ୍ଦରେ, ୭୩ ବର୍ଷୀୟ ଭାଗୀରଥି ବିସାଇଙ୍କ ପାଖରେ ଚାଷ କରିବା ପାଇଁ ଜମି ନଥିଲା, ତେଣୁ ସେ ତାଙ୍କ ଘରର ଛାତ ଉପରେ ଧାନ ଚାଷ କରିଥିଲେ, ଛାତକୁ କ୍ଷେତରେ ପରିଣତ କରିଥିଲେ। ଭାଗୀରଥ ଦୁବରାଜ ଧାନ ଏବଂ ପନିପରିବା ଚାଷ କରନ୍ତି। ସେ ଗାଣ୍ଡୁ ଗଛରେ ଟମାଟୋ, ବାଇଗଣ ଏବଂ ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ଲଙ୍କା ଚାଷ କରନ୍ତି। ଏହା ଏକକ ଅମଳ। ସେ ଏହି ପରୀକ୍ଷଣକୁ ବଡ଼ ସ୍ତରରେ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ, ସେ କମ୍ ଖର୍ଚ୍ଚରେ ୧୪ ଇଞ୍ଚରୁ ଅଧିକ ଧାନ କାଣ୍ଡର ଅମଳ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ କାମ କରୁଛନ୍ତି। ସେ ଚାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟତ୍ର ଲଗାନ୍ତି। ସେ ଫୁଲ ଗଛ ସହିତ ଟମାଟୋ ଚାଷ କରନ୍ତି।
ବୃଦ୍ଧ ଚାଷୀଙ୍କ ଆଗ୍ରହ ଦେଖି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି >>
୨୦୦୪ ମସିହାରେ ଏଫସିଆଇରୁ ଅବସର ନେବା ପରେ, ସେ ୧୦୦ ବର୍ଗଫୁଟ ଜମିରେ ଧାନ ବୁଣିଥିଲେ, ଏବଂ ପରୀକ୍ଷଣ ସଫଳ ହୋଇଥିଲା। ତା’ପରେ ସେ ଘରଟିକୁ ଦୁଇ ମହଲା କରିଥିଲେ। ସେ ୩,୦୦୦ ବର୍ଗଫୁଟ ଛାତ ଉପରେ ଛଅ ଇଞ୍ଚ ମାଟି ସ୍ତର ବିଛାଇଥିଲେ। ବର୍ତ୍ତମାନ, ସେ ଏହି ସମାନ ୩,୦୦୦ ବର୍ଗଫୁଟ ଛାତ ଉପରେ ଚାଷ କରନ୍ତି। ସେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଦୁଇ କ୍ୱିଣ୍ଟାଲ ଧାନ ଅମଳ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଆଗ୍ରହ ଦେଖି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଛାତକୁ ଭାଙ୍ଗିବାରୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଏହାକୁ ଏହିପରି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ...
ସେ ବାଲି ଏବଂ ସିମେଣ୍ଟରେ ଛାତ ଘୋଡାଇ ଦେଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଲୁହା ରଡ୍ ସହିତ ବାଉଁଶ କାଠି ମଧ୍ୟ ଲଗାଇଥିଲେ। ସେ ଯୁକ୍ତି କରନ୍ତି ଯେ ବାଉଁଶ ସହଜରେ ପଚିଯାଏ ନାହିଁ। ବାଉଁଶ ସହିତ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଓଦା ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ହୋଇଥିଲା। ସେ ଛାତ ଉପରେ ଛଅ ଇଞ୍ଚ ମାଟି ସ୍ତର ବିଛାଇଥିଲେ। ମାଟି ସାଧାରଣ। ଏଥିପାଇଁ ସେ କୌଣସି ତାଲିମ ପାଇ ନଥିଲେ, କିମ୍ବା ସେ ଜଣେ ପାରମ୍ପରିକ ଚାଷୀ ନୁହଁନ୍ତି।
ପରିବାରର ଆବଶ୍ୟକତା ଛାତରୁ ପୂରଣ ହୁଏ
ପରିବାରରେ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଗୋଟିଏ ପୁଅ ଅଛନ୍ତି। ସେ କୁହନ୍ତି ଯେ ଛାତ ଉପରେ ସେ ଯେଉଁ ଫସଲ ଚାଷ କରନ୍ତି ତାହା ତାଙ୍କ ପରିବାର ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ।
ଚୀନରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଚାଷ କରାଯାଏ
ଚୀନରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଉପାୟରେ ଛାତ ଉପରେ ଚାଷ କରାଯାଉଛି। ଝେଜିୟାଙ୍ଗ ପ୍ରଦେଶର ଶାଓକ୍ସିଂ ସିଟିର ପେଙ୍ଗ କୁଇଜେନ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଘରର ଛାତ ଉପରେ ଚାଷ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଘର ଚାରି ମହଲା ଉଚ୍ଚ ଏବଂ ଛାତ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ 120 ବର୍ଗ ମିଟର।
73 साल के बुजुर्ग ने किया असंभव को संभव, वैज्ञानिक भी हैरान!
/ Apr 14, 2016
छत्तीसगढ़ की राजधानी रायपुर से 45 किलोमीटर दूर महासमुंद में 73 साल के भागीरथी बिसई खेती के लिए जमीन नहीं थी तो उन्होंने अपने घर की छत पर ही धान की खेती की और घर की छत को ही खेत बना लिया। भागीरथ दुबराज धान, सब्जी की खेती करते हैं। गेंदा फूल के पौधे में टमाटर, बैगन के साथ दो किस्म की मिर्ची का उत्पादन करते हैं। एक ही तने में दो तरह की पैदावार। इस प्रयोग को बड़े पैमाने पर करेंगे। अब कम लागत में धान की 14 इंच की बाली से अधिक उपज लेने में लगे हुए हैं। पौधे तैयार कर दूसरी जगह प्लांट करते हैं। फूल के पौधे के साथ टमाटर उपजा रहे हैं।
बुजुर्ग किसान के जुनून को देखकर वैज्ञानिक भी हैरान >>
2004 में एफसीआई से रिटायर होने के बाद 100 वर्गफीट में धान बोया और प्रयोग सफल रहा। फिर घर को दो मंजिला किया। तीन हजार वर्गफीट की छत पर छह इंच मिट्टी की परत बिछाई। अब वे तीन हजार वर्गफुट की छत पर ही खेती कर रहे हैं। साल में दो क्विंटल धान दो अलग-अलग किस्मों के साथ लेते हैं। उनके इस जुनून को देखकर वैज्ञानिक भी हैरान हैं।
छत गिरे ना इसलिए ऐसे किया मोडिफाई…
छत पर रेत और सीमेंट की ढलाई तो कराई, लेकिन लोहे की छड़ के साथ बांस की लकड़ी लगवाई। उनका तर्क है कि बांस जल्दी नहीं सड़ता। बांस के साथ प्रयोग करने से सीलन की समस्या दूर हो गई। छत पर मिट्टी की छह इंच परत बिछाई। मिट्टी साधारण है। इसके लिए न तो ट्रेनिंग ली और न ही वे परंपरागत किसान हैं।
परिवार की जरूरत छत से पूरी
परिवार में पत्नी के अलावा एक बेटा है। वे कहते हैं कि छत पर जितनी फसल उगा रहे हैं, उनके परिवार के लिए काफी है।
ऐसी ही खेती चीन में भी
चीन में भी एेसे ही तरीके से छत पर खेती की जा रही है। जेझियांग प्रांत के शायोझिंग शहर में पेंग कुइजेन भी अपने घर की छत पर खेती करते हैं। उनका मकान चार मंजिला है, और छत का क्षेत्रफल 120 वर्गमीटर में फैला हुआ है।
सभार- दैनिक भास्कर
Comments
Post a Comment